Voorrangsborden in Nederland

Nederland heeft zeven voorrangsborden, de serie B uit het RVV 1990. Twee zeggen dat je op een voorrangsweg rijdt of dat die eindigt (B1 en B2), drie geven je voorrang op het eerstvolgende kruispunt (B3, B4 en B5) en twee verplichten je voorrang te verlenen (B6 en B7). Staat er geen van deze borden en liggen er geen haaientanden, dan gelden de gewone voorrangsregels en gaat rechts voor.

De zeven borden

Jij hebt voorrang: B1, B3, B4 en B5

B1 is de oranjegele ruit met witte rand. Het bord wordt herhaald, meestal na een kruispunt, zodat je weet dat de voorrangsweg doorloopt. Op de zijwegen staat dan B6 of B7, of er liggen haaientanden.

B3, B4 en B5 zijn driehoeken met een rode rand en lijken daardoor op waarschuwingsborden, maar ze horen bij de voorrangsborden. De dikke pijl is de weg waarop jij rijdt, de dunne streep de zijweg. Ze gelden voor één kruispunt. Daarna begin je opnieuw.

Twee dingen veranderen niet als je voorrang hebt:

• Afslaan. Sla je op een voorrangsweg linksaf, dan laat je tegenliggers op dezelfde weg gewoon voorgaan. Je voorrang geldt tegenover de zijwegen, niet tegenover verkeer op je eigen weg.
• Voorrang krijgen is niet voorrang nemen. Rijdt iemand vanaf de zijweg toch door, dan rem je.

Een voorrangsweg heeft ook een gevolg dat niets met kruispunten te maken heeft: buiten de bebouwde kom mag je niet parkeren op de rijbaan van een voorrangsweg.

Een voorrangsweg die afbuigt

Loopt de voorrangsweg op een kruispunt met een bocht mee, dan hangt onder het bord een onderbord met een dikke lijn die het verloop van de voorrangsweg tekent; de dunne lijnen zijn de zijwegen. Wie de dikke lijn volgt, blijft op de voorrangsweg en heeft voorrang op bestuurders uit de wegen met een dunne lijn, ook als hij daarvoor een bocht maakt. Kijk in zo’n vraag eerst naar het onderbord en pas dan naar de auto’s: de weg die “rechtdoor” lijkt, is hier een zijweg.

Jij verleent voorrang: B6 en B7

B6 is de driehoek met de punt omlaag. Je verleent voorrang aan bestuurders op de kruisende weg, van links én van rechts. Bestuurders zijn niet alleen automobilisten: ook fietsers, bromfietsers en trams vallen eronder. Is de weg vrij, dan mag je zonder te stoppen doorrijden.

B7 is het rode achthoekige stopbord. Het verschil met B6 is dat je altijd tot stilstand komt, ook als je al van ver ziet dat er niemand aankomt. Je stopt vóór de stopstreep. Kun je vanaf daar de kruisende weg niet overzien, dan rijd je daarna langzaam verder op tot je wel zicht hebt.

Haaientanden zonder bord

Haaientanden hebben dezelfde betekenis als bord B6, ook als het bord ontbreekt of onleesbaar is. Je ziet ze bijvoorbeeld bij de ingang van de meeste rotondes. Liggen ze voor jou vóór een fietspad dat je kruist, dan verleen je de fietsers op dat pad voorrang.

Verwante borden bij een versmalling

Bij een smalle doorgang, zoals een brug of wegversmalling, regelen twee borden uit serie F wie eerst gaat:

• F5, rond met rode rand en een rode en een zwarte pijl: jij wacht als er een tegenligger nadert.
• F6, blauw en vierkant met een witte en een rode pijl: de tegenligger moet jou voor laten gaan.

Ze staan afgebeeld bij de verbodsborden en gebodsborden en in het overzicht van alle verkeersborden.

Wat gaat voor: borden, lichten of regels?

1. Aanwijzingen van politie of een verkeersregelaar gaan boven alles.
2. Verkeerslichten gaan boven voorrangsborden en haaientanden. Staat het licht op groen, dan telt het bord B6 ernaast even niet.
3. Voorrangsborden en haaientanden gelden als de lichten uit staan of geel knipperen.
4. De voorrangsregels, zoals rechts gaat voor, gelden waar niets is aangegeven.

De regels zelf, met de uitzonderingen voor uitritten, onverharde wegen en trams, staan in de gids over voorrangsregels.

Waar het op het examen misgaat

• B3 aanzien voor een waarschuwing en dus afremmen en twijfelen terwijl je voorrang hebt, of juist een echt waarschuwingsbord voor een gevaarlijk kruispunt (het kruis in de driehoek) lezen als voorrang. Dat bord regelt geen voorrang; staat er verder niets, dan gaat rechts voor.
• Bij B7 “rustig doorrollen” omdat de weg leeg is. Niet stilstaan is fout.
• Voetgangers vergeten. B6 en haaientanden gaan over bestuurders. Voor een voetganger op een zebrapad stop je op grond van een andere regel.
• Na B2 blijven doorrijden alsof de voorrangsweg nog loopt.
• Verkeerslichten negeren die geel knipperen. Dan gelden de borden weer.

Oefen deze situaties in een gratis oefenexamen; de reeksen bevatten voorrangsvragen met borden en markering. De officiële afbeeldingen en omschrijvingen staan in bijlage 1 van het RVV 1990.